ਸਮਝ ਅਤੇ ਬਚਾਅ 

ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ, ਜਿਸਨੂੰ ਵਿਗਿਆਨਕ ਭਾਸ਼ਾ ਵਿੱਚ ਹਾਈਪੋਕੈਲਸੀਮੀਆ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਦੁਧਾਰੂ ਪਸ਼ੂਆਂ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਗਾਂਵਾਂ, ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਆਮ ਪਰ ਬਹੁਤ ਹੀ ਗੰਭੀਰ ਬਿਮਾਰੀ ਹੈ। ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਬੱਚਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਹਿਲੇ 72 ਘੰਟਿਆਂ ਦੇ ਅੰਦਰ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜਦੋਂ ਗਾਂ ਦੇ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਅਚਾਨਕ ਬਹੁਤ ਘੱਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਇਹ ਬਿਮਾਰੀ ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਸੀ, ਪਰ ਇਹ 1925 ਵਿੱਚ ਪਹਿਲੀ ਵਾਰ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦੇ ਅਸੰਤੁਲਨ ਵਜੋਂ ਪਛਾਣੀ ਗਈ ਸੀ। ਬੱਚਾ ਦੇਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਗਾਂ ਤੁਰੰਤ ਕੋਲੋਸਟਰਮ ਪੈਦਾ ਕਰਨਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਦਿੰਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ 20-30 ਗ੍ਰਾਮ ਤੱਕ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਵੱਡੀ ਮਾਤਰਾ ਵਿੱਚ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਖੂਨ ਵਿੱਚੋਂ ਨਿਕਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦਾ ਪੱਧਰ 8.4-10 mg/dL ਤੋਂ ਘਟ ਕੇ 7.5 mg/dL ਤੋਂ ਵੀ ਹੇਠਾਂ ਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਇੱਕ ਐਮਰਜੈਂਸੀ ਦੀ ਸਥਿਤੀ ਹੈ ਅਤੇ ਜੇ ਸਮੇਂ ਸਿਰ ਇਲਾਜ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਪਸ਼ੂ ਦੀ ਜਾਨ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਕਲੀਨਿਕਲ ਅਤੇ ਸਬਕਲੀਨਿਕਲ ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ 

ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਦੋ ਰੂਪ ਹੁੰਦੇ ਹਨ:

ਕਲੀਨਿਕਲ ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ  (Clinical Milk Fever)

ਇਹ ਉਹ ਰੂਪ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਲੱਛਣ ਸਾਫ਼ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ। ਗਾਂ ਬਹੁਤ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਖੜ੍ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ, ਅਤੇ ਬੇਹੋਸ਼ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਸਬਕਲੀਨਿਕਲ ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ (Subclinical Milk Fever)

ਇਹ ਕਲੀਨਿਕਲ ਨਾਲੋਂ ਕਿਤੇ ਜ਼ਿਆਦਾ ਆਮ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਦੇ ਕੋਈ ਸਾਫ਼ ਲੱਛਣ ਦਿਖਾਈ ਨਹੀਂ ਦਿੰਦੇ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਗਾਂ ਖੜ੍ਹੀ ਰਹਿ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਆਮ ਦਿਖਾਈ ਦੇ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਪਰ ਉਸਦੇ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦਾ ਪੱਧਰ ਕਾਫ਼ੀ ਘੱਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਸਥਿਤੀ ਗਾਂ ਦੀ ਇਮਿਊਨਿਟੀ ਨੂੰ ਕਮਜ਼ੋਰ ਕਰਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਸਨੂੰ ਹੋਰ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਦਾ ਖਤਰਾ ਵਧਾ ਦਿੰਦੀ ਹੈ।

ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ ਦੇ ਲੱਛਣ

ਇਸ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਲੱਛਣ ਤਿੰਨ ਪੜਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਦਿਖਾਈ ਦਿੰਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ:

ਪੜਾਅ 1 (ਸ਼ੁਰੂਆਤੀ - ਔਖਾ ਪਰ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ):

ਇਹ ਪੜਾਅ ਆਮ ਤੌਰ 'ਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਘੰਟਾ ਹੀ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਲੱਛਣਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਨਾ ਔਖਾ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ।

 • ਗਾਂ ਬੇਚੈਨ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਾਂ ਡਰੀ ਹੋਈ ਲੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ।

 • ਉਹ ਬਾਰ-ਬਾਰ ਆਪਣੇ ਭਾਰ ਨੂੰ ਇੱਕ ਪਾਸਿਓਂ ਦੂਜੇ ਪਾਸੇ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ।

 • ਉਸਦੀ ਭੁੱਖ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਉਹ ਕਮਜ਼ੋਰ ਲੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਪੜਾਅ 2 (ਮੱਧ - ਜਦੋਂ ਜ਼ਿਆਦਾਤਰ ਮਾਲਕ ਸਮੱਸਿਆ ਨੂੰ ਪਛਾਣਦੇ ਹਨ):

ਇਹ ਪੜਾਅ 1 ਤੋਂ 12 ਘੰਟੇ ਤੱਕ ਰਹਿ ਸਕਦਾ ਹੈ।

 • ਗਾਂ ਬੈਠ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਖੜ੍ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੀ। ਉਹ ਆਪਣਾ ਸਿਰ ਪਾਸੇ ਵੱਲ ਮੋੜ ਕੇ ਰੱਖ ਸਕਦੀ ਹੈ।

 • ਉਹ ਸੁਸਤ ਅਤੇ ਕਮਜ਼ੋਰ ਲੱਗਦੀ ਹੈ।

 • ਉਸਦੀ ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਅਕਸਰ 100 ਧੜਕਣਾ ਪ੍ਰਤੀ ਮਿੰਟ ਤੋਂ ਵੱਧ।

 • ਉਸਦੇ ਸਰੀਰ ਦਾ ਤਾਪਮਾਨ ਆਮ ਨਾਲੋਂ ਘੱਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। (ਗਾਂ ਦਾ ਆਮ ਤਾਪਮਾਨ 101.5°F ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਪਰ ਬੁਖਾਰ ਵਿੱਚ ਇਹ 96°F ਤੋਂ 100°F ਤੱਕ ਡਿੱਗ ਸਕਦਾ ਹੈ)।

 • ਖ਼ੁਰਾਕ ਘਟਣ ਕਾਰਨ ਉਸਨੂੰ ਕਬਜ਼ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

 • ਉਸਦੇ ਨੱਕ ਅਤੇ ਕੰਨ ਠੰਡੇ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।

ਪੜਾਅ 3 (ਗੰਭੀਰ - ਜਾਨਲੇਵਾ):

ਇਸ ਪੜਾਅ 'ਤੇ, ਜੇ ਤੁਰੰਤ ਇਲਾਜ ਨਾ ਕੀਤਾ ਜਾਵੇ, ਤਾਂ ਗਾਂ ਦੀ ਮੌਤ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

 • ਦਿਲ ਦੀ ਧੜਕਣ 120 ਧੜਕਣਾ ਪ੍ਰਤੀ ਮਿੰਟ ਤੱਕ ਪਹੁੰਚ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

 • ਗਾਂ ਪਾਸੇ ਨੂੰ ਲੇਟ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਡਿੱਗ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਅਤੇ ਬੇਹੋਸ਼ੀ (ਕੋਮਾ) ਵਿੱਚ ਚਲੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

 • ਪੇਟ ਫੁੱਲ ਸਕਦਾ ਹੈ।

ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ ਦਾ ਪਤਾ ਕਿਵੇਂ ਲਗਾਈਏ?

 • ਲਗਾਤਾਰ ਨਿਗਰਾਨੀ: ਗਰਭਵਤੀ ਅਤੇ ਸੂਈਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਨੂੰ ਅਕਸਰ, ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਸੂਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ 24 ਤੋਂ 72 ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ, ਚੈੱਕ ਕਰੋ।

 • ਲੱਛਣਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ: ਘਬਰਾਹਟ, ਕਮਜ਼ੋਰੀ, ਖ਼ੁਰਾਕ ਨਾ ਖਾਣਾ, ਕਬਜ਼ ਜਾਂ ਚੱਲਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ ਵਰਗੇ ਲੱਛਣਾਂ 'ਤੇ ਨਜ਼ਰ ਰੱਖੋ।

 • ਤਾਪਮਾਨ ਅਤੇ ਨਬਜ਼: ਜੇ ਤੁਹਾਨੂੰ ਸ਼ੱਕ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਗਾਂ ਦਾ ਰੈਕਟਲ ਤਾਪਮਾਨ ਚੈੱਕ ਕਰੋ। 101.5°F ਤੋਂ ਘੱਟ ਤਾਪਮਾਨ ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ ਦਾ ਸੰਕੇਤ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ ਤਾਪਮਾਨ ਥਣਾਂ ਜਾਂ ਬੱਚੇਦਾਨੀ ਦੀ ਇਨਫੈਕਸ਼ਨ ਦਰਸਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਨਬਜ਼ ਨੂੰ ਗਾਂ ਦੇ ਚਿਹਰੇ ਦੀ ਹੱਡੀ 'ਤੇ ਮਹਿਸੂਸ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। 15 ਸਕਿੰਟਾਂ ਲਈ ਨਬਜ਼ ਦੀ ਗਿਣਤੀ ਕਰਕੇ ਉਸਨੂੰ ਚਾਰ ਨਾਲ ਗੁਣਾ ਕਰਕੇ ਪ੍ਰਤੀ ਮਿੰਟ ਧੜਕਣ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਓ।

ਇਲਾਜ ਅਤੇ ਡਾਕਟਰ ਦੇ ਪਹੁੰਚਣ ਤੱਕ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ

 • ਤੁਰੰਤ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਬੁਲਾਓ: ਜਿਵੇਂ ਹੀ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ ਦਾ ਸ਼ੱਕ ਹੋਵੇ, ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਪਸ਼ੂ ਡਾਕਟਰ ਨੂੰ ਬੁਲਾਓ।

 • ਜੇ ਗਾਂ ਖੜ੍ਹੀ ਹੈ ਪਰ ਕਮਜ਼ੋਰੀ ਦਿਖਾ ਰਹੀ ਹੈ: ਇਸ ਹਾਲਤ ਵਿੱਚ, ਨਾੜੀ ਦੇ ਟੀਕੇ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਪਸ਼ੂ ਨੂੰ ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਜੈੱਲ ਜਾਂ ਬੋਲਸ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਇਹ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

 • ਜੇ ਗਾਂ ਬੈਠੀ ਹੈ ਜਾਂ ਲੇਟੀ ਹੈ: ਇਸ ਸਥਿਤੀ ਵਿੱਚ ਡਾਕਟਰ ਦੁਆਰਾ 500 ਮਿਲੀਲੀਟਰ ਜਾਂ ਇਸ ਤੋਂ ਵੱਧ 23% ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਬੋਰੋਗਲੂਕੋਨੇਟ ਦਾ ਘੋਲ ਨਾੜੀ ਵਿੱਚ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇਗਾ। ਵੱਡੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਨੂੰ 600 ਮਿਲੀਲੀਟਰ ਦੀ ਲੋੜ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ "ਥ੍ਰੀ-ਇਨ-ਵਨ" ਜਾਂ "ਫੋਰ-ਇਨ-ਵਨ" ਘੋਲ ਵੀ ਵਰਤੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ, ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ, ਫਾਸਫੋਰਸ ਅਤੇ ਡੈਕਸਟ੍ਰੋਜ਼ ਵਰਗੇ ਖਣਿਜ ਹੁੰਦੇ ਹਨ। ਘੋਲ ਹਮੇਸ਼ਾ ਬਹੁਤ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਦਿੱਤਾ ਜਾਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ। ਜੇਕਰ ਇਸਨੂੰ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਦਿੱਤਾ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਇਹ ਦਿਲ ਦੇ ਦੌਰੇ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦਾ ਹੈ।

 • ਰਿਕਵਰੀ: ਸਫਲ ਇਲਾਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਗਾਂ ਕੁਝ ਹੀ ਘੰਟਿਆਂ ਵਿੱਚ ਆਪਣੇ ਪੈਰਾਂ 'ਤੇ ਖੜ੍ਹੀ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਹਾਲਾਂਕਿ, ਉਹ ਥੋੜ੍ਹੀ ਦੇਰ ਲਈ ਕਮਜ਼ੋਰ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ।

 ਡਾਊਨਰ ਕਾਉ ਕੇਅਰ (ਬੈਠੀ ਹੋਈ ਗਾਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ):

ਜੇ ਗਾਂ ਬੈਠ ਗਈ ਹੈ, ਤਾਂ ਇਲਾਜ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ ਉਸਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਕਰਨਾ ਬਹੁਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ:

 • ਗਾਂ ਨੂੰ ਨਰਮ ਅਤੇ ਸੁੱਕੀ ਜਗ੍ਹਾ 'ਤੇ ਬਿਠਾਓ।

 • ਹਰ 2-3 ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ ਉਸਦਾ ਪਾਸਾ ਬਦਲਦੇ ਰਹੋ ਤਾਂ ਜੋ ਇੱਕ ਪਾਸੇ ਦਬਾਅ ਨਾ ਪਵੇ।

 • ਗਰਦਨ ਸਿੱਧੀ ਰੱਖੋ ਤਾਂ ਜੋ ਪੇਟ ਨਾ ਫੁੱਲੇ।

 • ਪਸ਼ੂ ਨੂੰ ਠੰਢ ਅਤੇ ਤੇਜ਼ ਧੁੱਪ ਤੋਂ ਬਚਾਓ।

 • ਖਾਸ ਨੁਕਤਾ: ਬੇਹੋਸ਼ ਜਾਂ ਲੇਟੇ ਹੋਏ ਪਸ਼ੂ ਨੂੰ ਜ਼ਬਰਦਸਤੀ ਪਾਣੀ ਜਾਂ ਦਵਾਈ ਨਾ ਪਿਲਾਓ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਫੇਫੜਿਆਂ ਵਿੱਚ ਜਾ ਸਕਦੀ ਹੈ ਅਤੇ ਨਮੂਨੀਆ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ।

ਰੋਕਥਾਮ ਅਤੇ ਕਾਰਨਾਂ ਦੀ ਪਛਾਣ

ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ ਦੀ ਰੋਕਥਾਮ ਇਲਾਜ ਨਾਲੋਂ ਬਿਹਤਰ ਹੈ। ਇਸਦੇ ਲਈ, ਹੇਠ ਲਿਖੀਆਂ ਗੱਲਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦਿਓ:

 • ਨਿਗਰਾਨੀ ਅਤੇ ਜਾਂਚ: ਸੂਣ ਵਾਲੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਦੇ ਰਹੋ। ਖਾਸ ਕਰਕੇ ਜੋਖਮ ਵਾਲੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਲਈ, ਸੂਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਅਤੇ ਫਿਰ 24 ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ ਖੂਨ ਵਿੱਚ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦੇ ਪੱਧਰ ਦੀ ਜਾਂਚ ਕਰਵਾਓ। ਇਸ ਨਾਲ ਸਬਕਲੀਨਿਕਲ ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ ਦਾ ਪਤਾ ਲਗਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਇਸਨੂੰ ਕਲੀਨਿਕਲ ਰੂਪ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਹੀ ਰੋਕਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।

 • ਪ੍ਰੀ-ਕਾਲਵਿੰਗ ਖੁਰਾਕ: ਸੂਣ ਤੋਂ 2-3 ਹਫ਼ਤੇ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਬਹੁਤ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ। ਇਹ ਮਿੱਥਿਆ ਗਿਆ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਸਮੇਂ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਘਟਾਉਣ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਹੱਡੀਆਂ ਵਿੱਚੋਂ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਕੱਢਣ ਦੀ ਆਦਤ ਪੈਂਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਸਰੀਰ ਨੂੰ ਸੂਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦੀ ਘਾਟ ਨੂੰ ਪੂਰਾ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਕਰਦਾ ਹੈ।

 • ਮਿਨਰਲ ਬੈਲੈਂਸ (DCAD): ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਮੈਗਨੀਸ਼ੀਅਮ (Mg) ਦੀ ਸਹੀ ਮਾਤਰਾ (0.35–0.4% ਡ੍ਰਾਈ ਮੈਟਰ) ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਨੂੰ ਕੰਟਰੋਲ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਾਰਮੋਨ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ।

 • ਐਨਾਇਨਿਕ ਸਾਲਟਸ: ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰ ਦੀ ਸਲਾਹ ਨਾਲ ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਐਨਾਇਨਿਕ ਸਾਲਟਸ (Anionic Salts) ਸ਼ਾਮਲ ਕਰੋ। ਇਹ ਖੂਨ ਦੀ ਐਸਿਡਿਟੀ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਰੀਰ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਨੂੰ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਢੰਗ ਨਾਲ ਵਰਤ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਪਿਸ਼ਾਬ ਦੇ pH ਦੀ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨਾ ਇਸ ਰਣਨੀਤੀ ਵਿੱਚ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ ਹੈ।

 • ਖੁਰਾਕੀ ਅਸੰਤੁਲਨ: ਮੱਕੀ ਦਾ ਸਾਇਲੇਜ ਅਤੇ ਅਨਾਜ ਦੀ ਬਹੁਤ ਜ਼ਿਆਦਾ ਮਾਤਰਾ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਦੇ ਪੱਧਰ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਖੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਸੰਤੁਲਨ ਬਣਾਉਣਾ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉੱਚ ਪੋਟਾਸ਼ੀਅਮ ਵਾਲੇ ਚਾਰੇ (ਜਿਵੇਂ ਬਰਸੀਮ) DCAD ਨੂੰ ਵਧਾ ਕੇ ਜੋਖਮ ਵਧਾਉਂਦੇ ਹਨ।

 • ਸੰਕ੍ਰਮਣ (Infections): ਥਣਾਂ (mastitis), ਬੱਚੇਦਾਨੀ (metritis) ਜਾਂ ਪਾਚਨ ਪ੍ਰਣਾਲੀ ਦੇ ਸੰਕ੍ਰਮਣ ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ ਨੂੰ ਹੋਰ ਵਧਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।

ਰਿਕਵਰੀ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ

 • ਦੁਬਾਰਾ ਦੁੱਧ ਚੋਣਾ: ਇਲਾਜ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਤੁਸੀਂ ਗਾਂ ਦਾ ਦੁੱਧ ਦੁਬਾਰਾ ਚੋਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਪਰ, ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਠੀਕ ਹੋਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ, ਪਹਿਲੇ ਦਿਨ ਘੱਟ ਦੁੱਧ ਕੱਢੋ। ਅਗਲੇ ਦੋ-ਤਿੰਨ ਦਿਨਾਂ ਤੱਕ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਦੁੱਧ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਵਧਾਓ, ਜਦੋਂ ਤੱਕ ਤੁਸੀਂ ਉਸਦੇ ਆਮ ਦੁੱਧ ਕੱਢਣ ਦੇ ਸ਼ੈਡਿਊਲ 'ਤੇ ਨਹੀਂ ਆ ਜਾਂਦੇ।

 • ਦੁਬਾਰਾ ਹੋਣ ਦਾ ਜੋਖਮ: ਜੇ ਇੱਕ ਗਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ ਹੋਇਆ ਹੈ, ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਦੁਬਾਰਾ ਹੋਣ ਦਾ ਜੋਖਮ ਜ਼ਿਆਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਲਈ, ਅਗਲੇ ਸੂਏ ਲਈ ਆਪਣੇ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਰੋਕਥਾਮ ਦੀ ਰਣਨੀਤੀ ਬਾਰੇ ਗੱਲ ਕਰੋ।

 • ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਬੋਲਸ ਸ਼ੈਡਿਊਲ: ਜੋਖਮ ਵਾਲੀਆਂ ਗਾਂਵਾਂ ਲਈ, ਸੂਣ ਤੋਂ ਤੁਰੰਤ ਬਾਅਦ ਇੱਕ ਓਰਲ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਬੋਲਸ, ਅਤੇ ਫਿਰ 12 ਘੰਟਿਆਂ ਬਾਅਦ ਦੂਜਾ ਦੇਣਾ ਇੱਕ ਪ੍ਰਭਾਵਸ਼ਾਲੀ ਤਰੀਕਾ ਹੈ।

ਸਿੱਟਾ 

ਇੱਕ ਸਫਲ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮ ਲਈ ਜਾਗਰੂਕਤਾ ਅਤੇ ਸਾਵਧਾਨੀ ਹੀ ਕੁੰਜੀ ਹੈ। ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ, ਭਾਵੇਂ ਕਿ ਇੱਕ ਆਮ ਸਮੱਸਿਆ ਹੈ, ਪਰ ਇਸਨੂੰ ਨਾ ਤਾਂ ਨਜ਼ਰਅੰਦਾਜ਼ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਇਸਦੇ ਨੁਕਸਾਨ ਨੂੰ ਘੱਟ ਸਮਝਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅਸੀਂ ਇਸ ਲੇਖ ਵਿੱਚ ਦੇਖਿਆ ਹੈ, ਇਹ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਬਿਮਾਰੀ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਕਈ ਹੋਰ ਸਿਹਤ ਸਮੱਸਿਆਵਾਂ ਦਾ ਮੂਲ ਕਾਰਨ ਵੀ ਬਣ ਸਕਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਤੁਹਾਡਾ ਆਰਥਿਕ ਨੁਕਸਾਨ ਕਈ ਗੁਣਾ ਵੱਧ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਇਸਦਾ ਸਬਕਲੀਨਿਕਲ ਰੂਪ, ਜਿਸਦੇ ਕੋਈ ਸਾਫ਼ ਲੱਛਣ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਖਾਸ ਤੌਰ 'ਤੇ ਖਤਰਨਾਕ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਚੁੱਪ-ਚਾਪ ਤੁਹਾਡੇ ਪਸ਼ੂ ਦੀ ਉਤਪਾਦਕਤਾ ਅਤੇ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਕਰਦਾ ਰਹਿੰਦਾ ਹੈ।

ਇਸ ਲਈ, ਸਿਰਫ਼ ਬਿਮਾਰੀ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦਾ ਇਲਾਜ ਕਰਨ ਦੀ ਬਜਾਏ, ਸਾਨੂੰ ਇਸਨੂੰ ਰੋਕਣ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਦੇਣ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ। ਤੁਹਾਡੇ ਡੇਅਰੀ ਫਾਰਮ ਦੀ ਸਫਲਤਾ ਦਾ ਰਾਜ਼ ਇਲਾਜ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਸਹੀ ਰੋਕਥਾਮ ਵਿੱਚ ਹੈ। ਇਸ ਵਿੱਚ ਗਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਦੀ ਲਗਾਤਾਰ ਨਿਗਰਾਨੀ ਕਰਨਾ, ਸੂਣ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਦੀ ਖੁਰਾਕ ਦਾ ਸਹੀ ਪ੍ਰਬੰਧਨ ਕਰਨਾ, ਅਤੇ ਲੋੜ ਪੈਣ 'ਤੇ ਮੂੰਹ ਰਾਹੀਂ ਕੈਲਸ਼ੀਅਮ ਜੈੱਲ ਵਰਗੇ ਪੂਰਕਾਂ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨਾ ਸ਼ਾਮਲ ਹੈ।

ਯਾਦ ਰੱਖੋ, ਇੱਕ ਤੰਦਰੁਸਤ ਗਾਂ ਹੀ ਤੁਹਾਡੇ ਫਾਰਮ ਦੀ ਅਸਲ ਤਾਕਤ ਹੈ। ਆਪਣੇ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੀ ਦੇਖਭਾਲ ਵਿੱਚ ਨਿਵੇਸ਼ ਕਰਨਾ ਸਿਰਫ਼ ਇੱਕ ਖਰਚਾ ਨਹੀਂ, ਬਲਕਿ ਇੱਕ ਸਮਝਦਾਰੀ ਭਰਿਆ ਨਿਵੇਸ਼ ਹੈ ਜੋ ਲੰਬੇ ਸਮੇਂ ਵਿੱਚ ਤੁਹਾਨੂੰ ਬਿਹਤਰ ਦੁੱਧ ਉਤਪਾਦਨ, ਘੱਟ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਮਹੱਤਵਪੂਰਨ, ਸਿਹਤਮੰਦ ਪਸ਼ੂਆਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਲਾਭ ਦਿੰਦਾ ਹੈ।

ਜੇਕਰ ਤੁਹਾਨੂੰ ਮਿਲਕ ਫੀਵਰ ਦੇ ਲੱਛਣਾਂ ਦਾ ਥੋੜ੍ਹਾ ਜਿਹਾ ਵੀ ਸ਼ੱਕ ਹੋਵੇ, ਤਾਂ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਦੇਰੀ ਦੇ ਤੁਰੰਤ ਆਪਣੇ ਪਸ਼ੂ ਡਾਕਟਰ ਨਾਲ ਸੰਪਰਕ ਕਰੋ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮੁਹਾਰਤ ਅਤੇ ਸਹੀ ਸਲਾਹ ਤੁਹਾਡੇ ਪਸ਼ੂ ਦੀ ਜਾਨ ਬਚਾਉਣ ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਫਾਰਮ ਨੂੰ ਸੁਰੱਖਿਅਤ ਰੱਖਣ ਵਿੱਚ ਮਦਦ ਕਰ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਆਪਣੀ ਗਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਨੂੰ ਆਪਣੀ ਤਰਜੀਹ ਬਣਾਓ ਅਤੇ ਤੁਸੀਂ ਆਪਣੇ ਕਾਰੋਬਾਰ ਵਿੱਚ ਸਫਲਤਾ ਦੀਆਂ ਨਵੀਆਂ ਉਚਾਈਆਂ ਨੂੰ ਛੂਹ ਸਕਦੇ ਹੋ।

ਡੇਅਰੀ ਪਸ਼ੂਆਂ ਲਈ ਪਾਣੀ ਦਾ ਮਹੱਤਵ 

ਖ਼ੁਰਾਕ ਵਿੱਚ ਕੁਝ ਤਬਦੀਲੀਆਂ ਬਿਮਾਰੀਆਂ ਨੂੰ ਘੱਟ ਕਰਨ ਵਿੱਚ ਸਹਾਇਕ ਹੋ ਸਕਦੀਆਂ ਹਨ

ਤਪਦੀਆਂ ਲੋਆਂ ਵਿੱਚ ਕਿਸਾਨਾਂ ਦੀ ਸਿਹਤ ਪ੍ਰਤੀ ਸਲਾਹਾਂ 

ਪਾਣੀ ਦਾ ਡਿੱਗਦਾ ਪੱਧਰ ਖ਼ਤਰੇ ਦੀ ਘੰਟੀ: ਕਾਹਨ ਸਿੰਘ ਪਨੂੰ